Pse përmbytet Durrësi sa herë bie shi? Ja çfarë thotë inxhinieri hidroteknik
E Enjte 8 Janar 2026, 21:09
Dritare.net
Pse përmbytet Durrësi sa herë bie shi? Përgjigjja, sipas inxhinierit hidroteknik Kristo Goga, nuk gjendet te 'zemërimi i natyrës', por te dora e njeriut dhe vendimet fatale urbanistike të tre dekadave të fundit. Në një analizë të detajuar për emisionin Shqip nga Rudina Xhunga në Dritare TV, Goga, i cili ka punuar me projektet e bonifikimit të Durrësit që nga viti 1966, shpjegoi mekanizmin teknik që çon në paralizimin e qytetit bregdetar.
Faktori kryesor, sipas inxhinierit, është ndryshimi drastik i koeficientit të rrjedhjes së ujërave. Ai mori si shembull zonën nga Mauzoleumi i Dëshmorëve deri te Vila e Zogut, e cila dikur ishte një park natyror. 'Kur ishte park, 50% e sasisë së reshjeve absorbohej nga toka. Tani që është kthyer në një zonë masive betoni dhe ndërtesash, 100% e ujit rrjedh në sipërfaqe,' shpjegoi Goga. Ky volum uji i dyfishuar menjëherë vërshon drejt zonave më të ulëta, si bulevardi kryesor dhe zona e Urës së Dajlanit, duke tejkaluar kapacitetet e kanalizimeve ekzistuese të projektuara për një realitet tjetër urban.
Inxhinieri u ndal gjatë te zona e ish-Kënetës, një territor që teknikisht ndodhet nën nivelin e detit dhe mbahet i thatë vetëm falë punës së hidrovoreve. Goga tregoi se si, pavarësisht rregullave strikte që ndalonin ndërtimin në zona bonifikuese, ish-Këneta është populluar masivisht, duke krijuar një situatë të rrezikshme. Ai rrëfeu një episod personal ku kishte refuzuar të projektonte kanalizime për një firmë private që po ndërtonte në atë zonë, duke i paralajmëruar: 'Kjo ka qenë kënetë dhe mund të kthehet prapë në kënetë. Nëse hidrovori ndalon së punuari qoftë edhe për pak, ju jeni nën ujë'.
Goga kritikoi ashpër zëvendësimin e kanaleve të hapura kulluese me tubacione të mbyllura dhe shpesh me diametër të pamjaftueshëm, një praktikë e ndjekur për të fituar tokë për ndërtim. Ai shpjegoi se sistemi i kanalizimeve në Durrës është delikat dhe varet nga mirëmbajtja rigoroze e Kolektorit të Ujërave të Larta, i cili duhet të mbledhë ujërat e kodrave para se ato të zbresin në fushë. Neglizhenca ndaj këtij kanali, e kombinuar me ndërtimet që i kanë zënë frymën, bën që ujërat e kodrave të vërshojnë drejt qytetit dhe zonës së Kënetës, duke shkaktuar përmbytje masive.
Eksperti paralajmëroi se zgjidhjet 'kozmetike' nuk funksionojnë. Ai theksoi se siguria e Durrësit varet nga funksionimi i pandërprerë i hidrovoreve. 'Dikur hidrovorët kishin dy linja të pavarura tensioni të lartë për siguri. Sot trajtohen si makineri të zakonshme,' tha ai. Goga bëri thirrje për një rivlerësim total të sistemit të kullimit, duke sugjeruar që zgjidhja nuk është te 'lufta me natyrën' duke betonizuar kanalet, por te respektimi i ligjeve hidraulike dhe ndalimi i ndërtimeve në zonat depresive, të cilat rrezikojnë jo vetëm pronën, por edhe jetën e banorëve./dritare.net
