Turizmi në Shqipëri po përjeton një rritje të paprecedentë, duke sjellë miliona vizitorë të huaj çdo vit. Megjithatë, kjo rritje masive ka ngritur një pyetje thelbësore dhe ekzistenciale për ekonominë e vendit: çfarë do të hanë këta turistë? A do të ushqehen ata me produkte të importuara nga jashtë, apo Shqipëria do të jetë në gjendje të ofrojë prodhimin e saj vendas, autentik dhe të freskët? Për t'iu përgjigjur kësaj pyetjeje, një vëmendje e veçantë duhet t'i kushtohet sektorit të blegtorisë dhe bujqësisë, i cili mban jo vetëm peshën e ushqyerjes së popullsisë vendase, por edhe bazën e një turizmi të qëndrueshëm.
Ndaj gazetarja Rudina Xhunga, këtë sezon turistik sjell në DritareTV ciklin me 6 episode “Gjëja e gjallë të mban gjallë”, kushtuar fermave që ushqejnë Shqipërinë. Sonte nisim me fermën “Fshatçe” në Libofshë, një model suksesi që tregon se si puna, vizioni dhe investimi në tokë mund të ndërtojnë të ardhmen e prodhimit vendas.
Një fillim i ndrojtur, një vizion i madh
Historia e fermës "Fshatçe" nuk është ajo e një trashëgimie tradicionale të pandërprerë. Bledi, një nga bashkëpronarët, vjen nga një sfond krejtësisht i ndryshëm: ai ishte një lojtar futbolli. Me origjinë nga Orikumi i Vlorës, familja Lala vendosi të investojë në tokat e tyre në Libofshë, duke braktisur idenë e ngritjes së një resorti bregdetar për t'iu përkushtuar tokës dhe gjësë së gjallë.
Në fillim e nisën me 34 krerë lopë. Përmes një pune të palodhur, investimeve të vazhdueshme dhe një filozofie të qartë rritjeje, kjo shifër ka arritur sot në plot 1200 krerë. Ky zgjerim masiv nuk erdhi rastësisht, por ishte rezultat i një strategjie të mirëmenduar, ku familja kombinoi forcat, duke emëruar nënën si presidente të kompanisë 'Tris' dhe duke ndarë detyrat mes vëllezërve për të menaxhuar fermën dhe fabrikën e përpunimit.
Inovacioni dhe teknologjia në shërbim të blegtorisë
Për të arritur nivele të larta prodhimi, ferma ka integruar teknologjitë më të fundit evropiane. Pas udhëtimeve studimore në Itali, Gjermani dhe Holandë, Bledi kuptoi se klima shqiptare përshtatej më së miri me modelet italiane të mbarështimit. Lopët e importuara, kryesisht të racave Holstein dhe Simmental, trajtohen me një kujdes që sfidon standardet rajonale. Çdo lopë është e pajisur me një mikroçip në qafë, i cili transmeton të dhëna në kohë reale në një sistem qendror kompjuterik. Ky sistem monitoron sasinë e qumështit të prodhuar, problemet ruminale, ciklet e riprodhimit dhe nevojën për inseminim. Për më tepër, ferma ka instaluar sisteme të automatizuara ajrimi dhe dushe freskuese me sensorë, të cilat aktivizohen kur lopët afrohen për t'u ushqyer, duke garantuar mirëqenien e tyre fizike gjatë muajve të nxehtë të verës.
Partneriteti strategjik: Roli i sistemit bankar
Asnjë rritje e kësaj magnitude nuk mund të realizohet pa një mbështetje të fuqishme financiare. Zgjerimi i vazhdueshëm i fermës, blerja e 240 hektarëve tokë për mbjelljen e ushqimit (silazh bari dhe misri), dhe ngritja e fabrikës së përpunimit kërkuan qasje në kapital të konsiderueshëm. Këtu ndërhyn sistemi bankar, konkretisht Raiffeisen Bank. Përmes kredive të njëpasnjëshme dhe fondeve nga programi IPARD, ferma arriti të financojë vizionin e saj. Elira, përfaqësuese e bankës, thekson se bankat kanë ndryshuar rrënjësisht qasjen e tyre ndaj sektorit bujqësor. Ato tashmë ofrojnë produkte të personalizuara edhe për fermerët e vegjël, duke i financuar pa kolateral deri në 4 milionë lekë për nevoja imediate si fara, ilaçe apo plastmasë për sera. Gjatë dy viteve të fundit, mbi 12,000 fermerë të rinj i janë bashkuar sistemit bankar, duke dëshmuar një formalizim dhe fuqizim thelbësor të ekonomisë rurale.
Nga mjelja te përpunimi në fabrikë
Pika kulmore e fermës "Fshatçe" është kalimi në një cikël të mbyllur prodhimi. Ne ferme ka mjelje tre herë në ditë, duke prodhuar mesatarisht 18,000 litra qumësht në ditë. Disa lopë me gjenetikë të lartë arrijnë të japin deri në 62, apo madje 80 litra qumësht në ditë. Ky proces kryhet në një sallë mjeljeje tërësisht të automatizuar, ku lopët rreshtohen vetë pa asnjë ndërhyrje njerëzore, duke ruajtur standarde absolute të higjienës. Qumështi më pas dërgohet në fabrikën e përpunimit, ku teknologjia fjalë e fundit kryen pasterizimin, standardizimin dhe fermentimin. Kosi mbushet dhe vuloset automatikisht me rreze ultraviolet për të shmangur çdo kontaminim, ndërsa djathi kaçkavall kalon në dhoma të posaçme për një stazionim prej 3 deri në 6 muaj. Një laborator i brendshëm kryen analiza fiziko-kimike dhe bakteriologjike çdo 10 minuta, duke siguruar që produkti final të jetë i një cilësie superiore përpara se të shpërndahet në mbarë tregun shqiptar.
E ardhmja e sektorit dhe rëndësia e prodhimit vendas
Ferma "Fshatçe" dëshmon se kur pasioni kombinohet me teknologjinë, vizionin afatgjatë dhe mbështetjen financiare, Shqipëria mund të prodhojë ekselencë. Ky model biznesi jo vetëm që garanton ushqim të sigurt dhe cilësor për popullsinë dhe turistët, por gjithashtu ofron një shembull të jashtëzakonshëm se si bujqësia mund të kthehet në një industri fitimprurëse dhe elitare. Historia e kësaj ferme është një ftesë e hapur për të gjithë fermerët shqiptarë që të guxojnë, të modernizohen dhe të kthejnë sytë nga e ardhmja e sigurt e prodhimit vendas./dritare.net
